Panasonic Lumix S5: eindelijke een lekker compact fullframe systeemcamera

Redactie Fotocamera Reviews

Archief Digital Movie 138-2021
De Lumix S-serie van Panasonic presteert uitstekend bij zowel full frame foto als video.  De behoorlijke omvang, gewicht en stevige prijs wierpen echter toch belemmeringen op. Met de S5 heb je nu echter een lekker compacte een vriendelijke geprijsde systeemcamera in handen. Onze aandacht ging uiteraard eerst uit naar de prima videoprestaties en vele creatieve mogelijkheden. Maar ook bij foto staat deze Lumix-systeemcamera zijn mannetje.
In het kort is de LUMIX S5 een spiegelloze systeemcamera met een 24,2 megapixels BSI  full-frame CMOS-sensor van het 35 mm-formaat (= 35,6 x 23,8 mm) voorzien van een groot  dynamisch bereik en hoge lichtgevoeligheid. Met behulp van de Dual Native ISO-technologie kan je bij een maximale ISO-waarde van 51200 gewoon heldere video’s schieten. Maximaal haalt de S5 ISO 204.800. Er is geen low-pass-filter waardoor de details flink verbeteren.
De hoge beeldkwaliteit op 4K 10-bits video is Panasonic wel toevertrouwd. Voor de liefhebber biedt de S5 de resoluties 4K 60p/50p 4:2:0 10-bits en 4K 30p/25p 4:2:2 10-bits, 4K 60p/50p 4:2:2 10-bits video met micro-HDMI-uitvoer. Voor 4K 30p/25p 4:2:0 8-bits intern vastgelegde beelden geldt er geen tijdslimiet. En zoals gezegd heeft deze S5 aanmerkelijker prettiger afmetingen en een lager gewicht. Dit valt min of meer te vergelijken met de GH5-body in het MFT-formaat.

Specificaties body
In de praktijk een lastig probleem bij hoogwaardige 4K-resoluties is het warm lopen van de beeldsensor en daarmee een kortere opnameduur bij video. De Panasonic S5 heeft daar eigenlijk weinig last van! Dit is de eigen unieke warmteverspreidings-technologie in de body. Met 4K op 60P kan je nog gerust 30 minuten of meer doorfilmen. Dit geldt tot een omgevingstemperatuur van 40 graden Celsius.
De AutoFocus  van de LUMIX S5 is behoorlijk snel en heel nauwkeurig zowel bij video als foto. Ook hier de integratie van kunstmatige intelligentie (AI) in de vorm geavanceerde deep learning-technologie met realtime detectie van het soort onderwerp en de onderdelen daarvan. De AF op het menselijk oog, gezicht, hoofd en lichaam gaat de S5 zeer goed af.
De Body I.S. (5-assig) in de camerabody combineert met de O.I.S. (Optical Image Stabilizer, 2-assig) in objectieven uit de LUMIX S-serie Het systeem voor beeldstabilisatie bestaat uit een gyrosensor maar ook uit een beeld- en versnellingsmetersensor. Dit levert al naar gelang de combinatie van body & lens een winst van maximaal 6,5 stops op. De afmetingen van de body zijn 133 x 97 x 82 mm bij een gewicht van 714 gram. Er is een nieuwe, krachtige batterij van 2.200 mAh geschikt voor 470 foto’s per lading bij gebruik van de LVF en 1.500 foto’s in de modus Power Save LVF. Bij videofilmen haalden wij ruim een uur. De camera kan worden opgeladen via USB of netstroom. Je kunt zelfs opladen en opnemen tegelijk! Dat is wellicht handig maar toch prefereren wij een externe acculader voor het tussentijds chargen van de LithiumIon-accu’s.
Aan boord zijn twee SD-kaartsleuven (UHS-II x1 en UHS-I x1). Voor de draadloze verbindingen is er ondersteuning voor 5 GHz/2,4 GHz WiFi en bluetooth 4.2. Op dit moment is er al een behoorlijke keuze uit L-Mount full frame objectieven van Panasonic, Leica en Sigma. Tevens zijn er adapters leverbaar voor onder andere EF-fullframe-vattingen.

Houd het onderwerp goed in het oog
Je bekijkt de te schieten of af te spelen beelden met de 0,74 x LVF (Live View Finder) en snelle OLED (Organic Light-Emitting Diode) scherm, deze heeft een resolutie van 2.360.000 pixels. Lekker snel en minimale vertraging van minder dan 0,005 seconde. De ververssnelheid bedraagt 120fps. En met een oogafstand van circa 20 mm biedt de LVF ook voor brildragers goed en comfortabel zicht. Helaas is deze oogzoeker toch wel behoorlijk minder dan bij de S-topmodellen met de dubbele zoekerresolutie. Bij video niet zo’n bezwaar maar kritische fotografen denken daar mogelijk anders over.
Het 3,0-inch vrij kantelbare 1,84 miljoen dots touch-lcd-scherm met een beeldverhouding van 3:2 en een hoge resolutie van 1.840.000 pixels voldoet ook bij minder gunstig licht. Er is een Frame Marker-functie waarmee je de compositie tijdens de opname controleert op de verschillende veelgebruikte beeldverhoudingen, zoals 16:9, 4:3, 1:1, 4:5, 5:4 en 9:16. De REC Frame Indicator geeft aan wanneer de camera video-opnames maakt.

Opnamespecificaties
De LUMIX S5 biedt een dynamisch bereik van 14+ stops, welke gelijk is aan het bereik van professionele filmcamera’s, en VLog/V-Gamut compatibel met de populaire colorimetrie ‘VariCam Look’. Zoals gebruikelijk bij Panasonic zijn er tevens verschillende opnameformaten en -modi mogelijk aan boord: De modus 4:3 Anamorphic, Slow & Quick Motion, 4K/60p intervalopnames en 4K HDR.
De colorimetrie komt van het assortiment VariCam filmcamera’s. De LUMIX S5 biedt V-Log/V-Gamut-opnames voor een zeer dynamisch bereik en een breed kleurenspectrum. V-Log produceert een heel plat beeld terwijl alle kleurinformatie in het beeld behouden blijft. Dit biedt meer speelruimte tijdens de nabewerking van de beelden. De CMOS-sensor van de LUMIX S5 biedt een breed kleurenspectrum dat V-Gamut wordt genoemd. Het is de optimale kleurruimte van de S5 en is breder dan BT.2020.
De logcurvekenmerken van V-Log doen enigszins denken aan negatieffilm en V-Gamut heeft een kleurruimte die nog groter is dan bij film. Er kunnen 35 conversie-LUT’s voor VariCam-filmcamera’s gratis worden gedownload om te gebruiken voor de LUMIX S5. De kleurtoon kan gemakkelijk worden aangepast aan die van beelden die in V-Log zijn opgenomen met de S1H of S1 en in V-Log L met de GH5 of GH5S.  Praktische tools zoals een waveform monitor en V-Log View Assist staan ter beschikking.
Met de modus Slow & Quick (de voormalige variabele bitsnelheid) maak je pakkende video’s in slow motion en quick motion. Voor 4K wordt (1-60 fps, 30x sneller tot 2,5x langzamer) of in FHD (1-180 fps, 60x sneller tot 7,5x langzamer). Ook in deze modus is het mogelijk de AF te gebruiken om het onderwerp haarscherp vast te leggen. De modus is tevens toegankelijk via de modusknop.
HDR (High Dynamic Range) ontbreekt uiteraard niet voor het optimaal weergeven van  zowel de lichte als donkere delenpartijen net als bij het menselijk oog.
De camera legt videobeelden vast met een speciale gammacurve die compatibel is met ITU-R BT.2100 en gebruikers kunnen nu Hybrid Log-Gamma (HLG) kiezen in Photo Style. De modus HLG8 Photo biedt een groter dynamisch bereik waardoor licht en schaduw met meer natuurlijk contrast worden weergegeven. HLG-foto’s kunnen ook worden opgeslagen als HSP-bestand met gecomprimeerde signalen met hoge helderheid in volledige resolutie (5.888 x 3.312, in 16:9) naast JPEG/RAW-bestanden.
Wie echt voor een super hoge fotoresolutie gaat kan aan de slag met een 96-megapixel High Resolution-modus (JPEG/RAW), de functie Live View Composite en de HLG fotomodus. De nieuwe, snelle Venus Engine legt automatisch acht achtereenvolgende beelden vast terwijl de sensor wordt verplaatst met behulp van het Body I.S. (Image Stabilizer) mechanisme en voegt ze samen tot één aan 96-megapixel equivalent beeld (12.000 x 8.000 pixels).
De Dual Native ISO-waarden van de LUMIX S5 zijn 640 en 4.000. Je filmt voor standaard lichtomstandigheden op 640 ISO. En bij matig licht schakelt de S5 over op ISO 4.000. De Lumix is geen actiecamera voor de sportfotograaf. De volgsnelheid (burst) met AF bedraagt 5 beelden per seconde. Maximaal 7 fps. Wel is er een 6K fotomodus op filmsnelheid van 30 beelden per seconde beschikbaar.

Nog komende firmware
Voor einde 2020 stond een firmware-update gepland voor de LUMIX S5. Naast C4K-video-opname ondersteunt het RAW-video data output naar ATOMOS NINJA V via HDMI met een resolutie van 5.9K (5888×3312) 29.97p/25p, 4K(4128×2176) 59.94p/50p en Anamorphic 3.5K (3536×2656)/50p.
Een verscheidenheid aan video-opnamehulpfuncties zoals de Vector Scope Display, Master Pedestal Adjustment en SS/Gain Operation(SEC/ISO, ANGLE/ISO, SEC/dB) zullen ook beschikbaar zijn. L.MonochromeS en L.ClassicNeo zijn de nieuwe opties die worden toegevoegd voor Photo Style.

Extra accessoires en software
Een must voor de audiofans is de microfoonadapter DMW-XLR1. Een plug-in adapter voor XLR-microfoons voor het vastleggen van hoogwaardig stereogeluid. Deze adapter is ook ideaal voor playback-opnames. Speciale knoppen maken directe, snelle bediening mogelijk. Er kan gekozen worden uit mic, line en condensatormicrofoons.
Lekker lang continu fotograferen en opnemen gaat met de Battery Grip (DMW-BGS5 waarin een extra accu) goed voor circa 940 foto’s (bij gebruik van de LVF) of 3.000 foto’s (bij gebruik van de Power Save LVF-modus). Verder noemen we de Remote Shutter (DMW-RS2), DC coupler (DMW-DCC17) en Tripod Grip (DMWSHGR1). Met de LUMIX Tether-software maak je tethered opnames via USB 3.2 naar de pc of notebook. Je bedient de S5 vanaf de computer en bekijkt gelijktijdig de shots op een groot pc-scherm. Voor live streaming kan LUMIX Tether for Streaming (Bèta) in combinatie met de LIVE VIEW-modus worden gebruikt.

Praktijkervaringen
Zoals gezegd is dit pas echt een handzame en relatief lichte systeemcamera uit de S-familie. Zowel geschikt voor de veeleisende videofilmer als gevorderde fotograaf. In de hand voelt het toestel aan als een fullframe GH5 of een mini S1H. In combinatie met de f 3.5-5.6 20-60 mm zoom blijft het nog steeds allemaal lekker compact en licht. Met een breder zoombereik zoals een 24-105 mm  blijft het allemaal nog steeds binnen de comfortabele perken.
De menu’s zijn logisch en je hoeft er dankzij de instelknoppen, joystick en het touchscreen maar weinig in te duiken. Je hebt er in de praktijk na even wennen gewoon weinig omkijken naar. Je kunt dankzij het kantelbare scherm en bescheiden afmetingen de Lumix S5 ook als vlog-camera inzetten. Dan wel een externe microfoon opsteken.
De bedieningsknoppen en draaiwieltjes zijn overzichtelijk en logisch. Er is een aparte rode start/stop-knop voor video. De joystick kent slechts vier bewegingsassen in plaats van acht waardoor diagonaal bewegen niet lukt. Een LCD-status-display bovenop de body  zoals bij de S1H ontbreekt.
De 4K-opnamen zijn gewoon uitstekend voor deze klasse systeemcamera’s. Een hoge detailscherpte, realistische kleuren en natuurlijke huidtinten plus een lekker ruim dynamisch bereik. Dat de S5 bij 4K 60P wat cropt tot de Super 35 mm APS-C-formaat valt eigenlijk niet op. Wel is er een 1,5 keer verlenging van de brandpuntsafstand en een wat mindere scherptediepte. Tot ISO 25.600 blijft de beeldruis binnen de perken.
De maximale bitrate houdt het op 200 Mbps zodat je geen extra dure snelle geheugenkaarten nodig hebt. De dual-native ISO is bij standaard lichtomstandigheden gewoon perfect en toont bij de hogere gevoeligheid nauwelijks beeldruis. De keuze voor een 24 Mps beeldsensor betaalt zich terug in een hoge lichtsterkte.

Heel geslaagd
Het Depth from Defocus (DFD)-AF systeem is inderdaad nog verder verbeterd en zal je niet gauw in de steek laten. Speciale algoritmes voor het detecteren van ogen, gezichten en lichamen het contrast detectiesysteem bij het optimaliseren van de focusseren. Het werkt bij fotografie perfect. In geval van video is er soms een licht pompen (bij een pan met de hand bij een rennende hond e.d.) van de AF merkbaar doch in de meeste gevallen geen probleem.
Bij videofilmen met hoge framerates loopt de snelheid van de AF licht terug op die bij foto. Niettemin vormt het blijven volgen van het scherpstelgebied geen probleem.
De still 96 MP hoge resolutie-opnamen zijn heel geslaagd. Dit mede doordat de S5 een efficiënte bewegingscorrectie voor de opeenvolgende samen te stellen opnamen toepast. Bij de standaard opnameresolutie blijft de fotografische beeldkwaliteit iets achter bij die van de Lumix S1. Handig is de live composiet modus waarbij je het beeld in lichtzwakke omstandigheden zich ziet opbouwen totdat het aan de gestelde eisen voldoet.
Op het geluid valt weinig aan te merken. Bij de interne stereomicrofoons blijft het uiteraard behelpen. Er zijn 3.5 mm connectoren voor een externe microfoon en hoofdtelefoon aan boord. De XLR-adapter DMW-XLR1 is een aanrader. Geeft echt hoogwaardige audio. Handmatig kan je het volume regelen van -12 tot + 6dB in 18 stappen.

Conclusie
Samenvattend een prima scorende betaalbare fullframe systeemcamera voor de content creator bij video en ook foto. Een spiegelloze systeemcamera die goed concurreert met de Nikon Z6, Canon EOS-R6 en Sony Alpha 7 model III. De S5 heeft betere videospecificaties maar de AF van de anderen is net iets geavanceerder. Opvallend is de prima balans tussen het gebruik van zowel een 4K UHD en 2K Fullframe video- als fotocamera met JEG en RAW. Wie echt nog meer top cine-video wil, kiest voor de een stuk duurdere Panasonic S1H.

Prijzen & Info
Panasonic Lumix S5 body € 1.999,-
Inclusief F 3.5-F5.6 20-60 mm objectief € 2.299,-
Panasonic, www.panasonic.nl

Ulco Schuurmans

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Check Also
Achter de montage bij de tv-series van Bassie en Adriaan (deel 2)
Archief Digital Movie 138-2021 In de jaren zeventig, tachtig en negentig zijn Bassie en Adriaan ...