Sigma en Tamron 100-400 mm zoomobjectieven: Relatief compact, vriendelijk geprijsd & verrassend goed

Redactie Accessoires Reviews

Archief Digital Movie 124-2018
Voor de liefhebbers van sport, natuur, pakkende landschappen en portretten staan de langere telezoomobjectieven hoog op het verlanglijstje. Tot 200 of 300 mm valt het allemaal nog best te doen bij verwisselbare teleobjectieven. Daarboven wordt het bij de eigen merken helaas allemaal erg duur, groot en zwaar. Sigma en Tamron brengen daar met hun 100-400 mm zoommodellen verandering in.

Foto gemaakt met Sigma

Hoe dichterbij gehaald hoe pakkender de beelduitsnede bij sport en actie. Hoe verder af je kunt gaan staan des te groter de kans is dat schuw wild er niet vandoor gaat. Hoe langer het brandpunt des te beter je het perspectief van landschappen kunt composeren. En bij de langere brandpunten vervaagt de achtergrond met een mooie Bokeh bij portretten. Allemaal een goede reden om voor een telelens bij video en foto te kiezen.
In de dagelijkse praktijk voor fotografie en videofilmen is er bij de verwisselbare objectieven een ruime keuze uit brandpunten tot 300 mm. Nog redelijk lichtsterk, niet al te zwaar, behoorlijk scherp en passend binnen het hobbybudget. Regelmatig blijkt 300 mm echter nog net te kort en komt het verlangen naar een 400 mm op. Helaas beginnen dan de problemen. Heel stevig aan de prijs, groot en zwaar, minder lichtsterk en bij de goedkopere modellen laten de optische prestaties nogal eens behoorlijk te wensen over.
De 100-400 mm Sigma Contemporary F5-F6.3 DG OS HSM en Tamron F4.5-F6.3 DI VC VSD brengen daar verandering in. Weliswaar wat minder lichtsterk. Maar wel voor rond de € 850,- verrassend scherp geprijsd (ook in de hoeken en op 400 mm), voorzien van een goede optische beeldstabilisatie, met weinig chromatische aberratie en vooral ook een stuk lichter en compacter!

Foto gemaakt met Tamron

Hoeveel mm?
De maximale brandpuntsafstand van 400 mm is gebaseerd op de Full Frame kleinbeeld (35 mm film) sensor. Standaard is 50 mm en 400 mm is achtmaal zo groot en vergroot dan ook 8 keer uit. Net als bij een doorsnee verrekijker. Bij een kleinere beeldsensor dan 35 mm (= 36 x 24 mm 4:3 formaat) wordt de brandpuntsafstand verlengd. Bij APS-C krijg je een zogenaamde cropfactor van 1,6 en bij Micro Four Thirds eentje van 2. Een 100-400 mm objectief wordt dan respectievelijk 160 tot 640 mm en 200 tot 800 mm. Dan kom je echt niet gauw telebereik te kort. Een brandpuntsafstand van 100 mm is ideaal voor portretten. Die van 200 en 300 mm zijn geliefd bij sport en actie op kortere afstanden.
N.B.: Je kunt eventueel de 400 mm brandpuntsafstand met een 1,4 of 2 x teleconverter vergroten. De lichtsterkte en de efficiency van de AF lopen daarmee echter terug. Wie meer millimeters nodig heeft kan dan beter voor een 150-600 mm zoom kiezen.

Foto gemaakt met Tamron

Lichtsterkte en vignettering
Hoe langer het brandpunt des te lastiger is het om een grote lichtsterkte diafragmaopening te behouden. Dat kan wel maar dan pakt het voorste lenssegment wel erg fors uit (een soort telescoop-formaat). Met als nadelen extreem duur, groot en zwaar. Sigma en Tamron kiezen daarom respectievelijk voor F5 en F4.5 bij het 100 mm bereik tot F6.3 bij verder inzoomen. Een stuk goedkoper, veel minder groot en zwaar en de AutoFocus kan hier nog best mee uit te voeten. Alleen maakt dit beide objectieven wel minder geschikt voor binnen en bij schemeringen. Het zoekerbeeld valt nog redelijk te zien.
Vignetteren, een lichte afdonkering van de beeldhoeken, is een regelmatig voorkomend euvel bij flinke zoomobjectieven. De duurdere topmerken zoals Canon, Fuji en Nikon hebben daar minder last van dan de goedkopere thirdparty wisselobjectieven. In de praktijk valt het bij Sigma (weinig last) en Tamron (iets meer last) gelukkig best mee. Bij video nauwelijks een bezwaar en bij fotografie haalt een programma zoals Lightroom dat zo weg.

Foto gemaakt met Tamron

Optische prestaties
Nog niet zo lang geleden was het afzien bij de optische prestaties van goedkopere lange teleobjectieven. Het ging daarbij om zowel de scherpte als de kleurafwijking (verstrooiing) en chromatische aberratie. De scherpte in het centrum en bij de kortere zoomafstanden viel dan nog wel mee. Naar de randen werd het echter al snel onscherper. En bij het inzoomen werd 400 mm soft. Verder diafragmeren hielp hiertegen vaak maar gedeeltelijk.
Niets hiervan bij de Sigma en Tamron 100-400 mm zoomlenzen. Wij vergeleken hen met de veel duurdere objectieven van Nikon en Canon. Die zijn wel lichtsterker maar in de praktijk niet echt veel scherper. Zowel de Sigma als de Tamron zijn meteen op de volle diafragmaopening goed te gebruiken. Hetzelfde bij de chromatische aberratie. Een spoortje maar kwalitatief gezien veel beter dan verwacht.

OIS of statief?
Hoe meer vergroot (ingezoomde langere brandpuntsafstand) des te groter de kans op bewegingsonscherpte door camerabewegingen. Te voorkomen door een snellere sluitertijd te kiezen. De gulden regel is een sluitertijd bij fotografie van 1 / de brandpuntsafstand in mm. In geval van 400 mm dus een sluitertijd van 1/400 ste seconde (in de praktijk 1/500 sec). Bij video bij voorkeur op 50 frames per seconde filmen.
De Optische Beeld Stabilisatie (OIS) vangt ongewenste camerabewegingen deels af. In de praktijk kan dat wel zo’n 4 tot 5 diafragmastoppen (die je anders zou moeten opendraaien om een snellere sluitertijd te krijgen) opleveren. Zowel Sigma (OS) als Tamron (VC of Vibration Control) hebben hun objectieven voorzien van een doeltreffende OIS. Je kunt schakelen tussen standaard en mee pannen of geen bij het werken vanaf statief. Bij onze testmodellen werkt het OIS-deel prima.
Elke body van de video/fotocamera die werkt met verwisselbare objectieven is voorzien van een statiefbevestiging (schroefdraad). Bij een zwaar teleobjectief op de camera valt een aparte statiefaansluitng op het objectief zelf via een gondel aan te bevelen. Bij lichtere body’s kan de bajonet te zwaar belast worden.
Bij Sigma heeft de fabrikant afgezien van een extra statiefgondel. Het gewicht valt in feite best mee. Bij Tamron kan je de statiefgondel er extra bijkopen, maar met 1.115 gram is deze Tamron ultra-telezoom het lichtste in zijn klasse.

AF
De autofocus vormt een kritisch element bij telelenzen. Je zit er zo naast. Ook hier in het verleden problemen met goedkopere telezooms van derde partijen. De snelheid van en precisie bij waren niet hetgeen dat de professionele gebruiker wenste.
De praktijk leert dat de originele objectieven van Canon, Nikon en Fuji in deze niet te verslaan zijn. Niettemin scoren de Sigma en Tamron hierbij lang niet slecht. De meeste AF-activiteiten zijn gewoon accuraat. Alleen bij objecten die recht op de camera afkomen en bij high-end tracking gaat het allemaal minimaal wat minder.
Tip: Gebruik de begrenzer van het AF-bereik. Als het gehele scherpsteltraject niet nodig is gaat het allemaal een stuk sneller. De bij Sigma en Tamron toegepaste AF-motoren zijn fluisterstil en behoorlijk snel.

Bijprogrammeren
Lekker modern laten beide objectieven zich via een USB-interface op specifieke gebruikersmaat programmeren. Je kunt daarbij onder andere het gedrag van de AF en OIS plus keuzetoetsen precies via software op een aangesloten computer configureren. Bij Sigma heet deze adapter de USB-dock. En bij Tamron de TAP-module. Aanbevolen voor kritisch opnemen.

Sigma Contemporary F5- 6.3 100-400 mm DG OS HSM
De Contemporary-klasse staat bij Sigma voor een budgetprijs en toch kwalitatief hoogwaardig. Zoals gezegd zijn de scherpte, chromatische aberratie en OIS dik in orde. De degelijk ogende en soepel werkende objectieftube is van versterkt kunststof. En de metalen bajonet is versterkt en afgedicht tegen spatwater en stof. Met een gewicht van 1160 gram, lengte van 182,3 mm en 86 mm doorsnee geen kleintje doch zeker een stuk compacter en lichter dan de zoomobjectieven van de grote eigen merken. Opvallend is dat je behalve kunt zoomen door het draaien aan de desbetreffende instelring dit ook kan door aan de afneembare zonnekap te duwen en trekken (Pull en Push). Dat kan heel makkelijk werken.
Er zijn diverse schuifjes en enkele sneltoetsen. Bij de OIS stand 1, 2 en uit. De AF aan en uit. Een lock (voorkomt verschuiven) op 100 mm en enkele voor te programmeren drukknoppen. Er is tevens een AF-limitter. Met een minimale scherpstelafstand van 1,6 meter haalt dit objectief 0,26 x macro. De Sigma Contemporary is zowel geschikt voor Full Frame als APS-C bij Canon, Nikon en Sigma zelf.
Het objectief voldeed in de praktijk boven verwachting en er valt goed mee uit de hand op te nemen.

Tamron F4.5-F6.3 100-400 mm DI VC VSD
Ook de Tamron 100-400 mm maakt een solide en relatief compacte indruk. Het gewicht bedraagt 1.115 gram (magnesiumlegering maakt lichter), de lengte 19,7 cm en 86,2 mm diameter doorsnede.
Deze telezoom is met F4.5 op de volle opening circa 1/3 stop lichtsterker dan de Sigma. De vignettering is net iets meer als bij de Sigma en merkobjectieven. De scherpte ontloopt in vergelijking met de Sigma elkaar nauwelijks en wisselt per gekozen brandpuntsafstand. Incidenteel zijn de hoeken een fractie minder hetgeen bij 1 stop diafragmeren alweer verdwijnt. Er is zoals gezegd wel een mogelijkheid voor een optionele statiefgondel.
De minimale instelafstand is 1,5 m. Macro 1:3,6. Er zijn schuifjes voor VC (stand 1 en 2), AF-limiter en AF aan/uit op de lenstubes aanwezig. De ringen voor focus en zoom lopen soepel en trefzeker.
Ook dit objectief liet in de praktijk een goede indruk achter. Stelt snel scherp, adequate OIS (VC) en verrassend goede optische prestaties. Leverbaar voor Nikon en Canon. Tamron levert trouwens ook nog speciaal voor hun telezooms een 1.4x en een 2.0x teleconverter, waardoor de mogelijkheden nog verder uitgebreid worden.

Conclusie
Een duidelijke winnaar is er niet. Beide 100-400 mm-zooms bieden veel waar en mogelijkheden voor hun geld. De optische prestaties zijn boven verwachting! De OIS en AF zijn zeker op niveau. Alleen de vele malen duurdere en zwaardere merkobjectieven doen het net iets beter. Van harte aanbevolen in deze prijsklasse en voor de genoemde doeleinden en als reisobjectief.

Prijzen
Sigma Contemporary F5- 6.3 100-400 mm DG OS HSM € 849,-
Sigma, www.sigmabenelux.com/nl
Tamron F4.5-F6.3 100-400 mm DI VC VSD € 869,-
Tamron, www.tamron.eu

Ulco Schuurmans

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Check Also
NOVA 1-minuut Filmfestival
Op zaterdag 11 mei 2019 wordt in De Stoomhal te Wormerveer het NOVA 1-minuut filmfestival ...