Supertelezooms: drie lange jongens

Redactie Accessoires Reviews

Archief Digital Movie 109-2016
Als de lente en de zomer weer aanbreken wordt het tijd voor natuuropnamen, festivals en sport. Daar komt een supertelezoom goed van pas om het beeld op pakkende wijze naar voren te halen of uit te snijden. In deze vergelijkende test bespreken wij de betaalbare en voor zowel foto als video geschikte Sigma Sports F5-6.3 150-600 mm DG OS HSM, Panasonic Leica DG Vario-Elmar F4-6.3 100-400mm ASPH en Tamron SP 150-600mm F5-6.3 Di VC USD.

De supertelezoom haalt een bereik van 400 tot 600 mm bij een Full Frame beeldsensor. Bij APS-C wordt het brandpunt nog eens 1,6 maal langer en in geval van micro Four Thirds tweemaal. Dat geeft een fikse inzoom (vergroting) die op het verlanglijstje staan van menig sport-, natuur of festival- foto/videograaf. Het resultaat is ronduit indrukwekkend. De natuur, sporters, racewagens en artiesten als het ware haarscherp op schoot.
Aan grote telezooms kleven in de praktijk echter wel een aantal problemen. Zij zijn in het algemeen groot, zwaar en minder lichtsterk. Ook kan het prijskaartje bij lichtsterke lange jongens gigantisch oplopen. Dat is gelukkig niet het geval bij de hier besproken exemplaren die allemaal onder de € 2.000,- zitten.

Sigma Sports F5-6.3 150-600 mm DG OS HSM
De toevoeging Sports betekent bij Sigma een hogere optische kwaliteit en robuuste degelijkheid. Een superzoom die voor geen kleintje vervaard is. Duurder dan de Contemporary versie doch die extra investering in het veld meer dan waard.
Die extra optische kwaliteit ontleent deze 150-600 mm aan het ontwerp met 1 FLD en 3 SLD speciale glaselementen. Deze verzorgen de correctie op het gebied van kleurafwijkingen, verlopende scherpte en vervorming. Een speciale multicoating voorkomt overstraling en ghosting.
Het objectief is geheel spatwater- en stofdicht. Je kunt er zo de ruwe natuur mee in, het strand op en aan boord gaan voor de watersport. De voorste en achterste lenselementen zijn via een speciale coating beschermd tegen vocht, vet en vuil. De lensvatting heeft een extra rubberafdichting om het spatwater buiten de body en objectief te houden.
Er is een extra houder voor montage op een statief. Geen schommelkop gebruiken (daar er geen interne scherpstelling is maar het objectief langer of korter wordt. Weg balans.). Met de interne beeldstabilisatie en die van de camerabody valt er ook gewoon uit de hand te schieten. Het stroomverbruik is voor een lens tegen de drie kg verrassend laag.
De intelligente optische stabilisator (OS) gebruikt een acceleratiesensor en kent twee gebruikersmodi:
1. Voor algemene fotografie.
2. Snelle motor- en andere actiesporten waarbij de cameraman/vrouw een horizontale panbeweging maakt. De IOS en een accelaratiesensor berekenen dan via een algoritme de best natuurlijke bewegingsstabilisatie.
Met behulp van een lockswitch zet je het gekozen brandpunt vast. Geen per ongeluk verschuiven meer van de zoomstand door de zwaartekracht bij het op en neer bewegen van het objectief. De Hyper Sonic Motor (HSM) is vrij geruisloos, snel en nauwkeurig. En handmatige focus override blijft altijd mogelijk. De AF kent drie modi. In de stand AF werkt de focussering geheel automatisch. In de stand MO (Manual Override) staat handmatig ingrijpen op elk moment ter beschikking. En in MF gaat het focusseren geheel op het handje. Een recente firmware update van Sigma brengt een nieuw AF-algoritme waarmee de Hyper Sonic Motor nog sneller scherpstelt. Dit afhankelijk van de gekozen opname-instelling. Via de USB-dock en Sigma Optimation Pro software met de computer af te regelen.

Meer dan waard
In de praktijk beheerst de Sigma Sports F5-6.3 150-600 mm DG OS HSM voor APS-C een brandpunt tot 900 mm en dat is best veel. Bij Full Frame (35mm) blijft het 600mm. Onder normale lichtomstandigheden blijft het zoekerbeeld op F5-F6.3 goed zichtbaar. Bij donkerder weer of weinig licht in de zaal pakt dat lastiger uit. Wie een hogere lichtsterkte wil staat echter al gauw voor een prijskaartje van € 10.000,- of meer. En dan is deze robuust gebouwde en optisch hoog presterende Sigma Sports Superzoom toch een stuk goedkoper en de gedane investering meer dan waard.

Panasonic Leica DG Vario-Elmar F4-6.3 100-400mm ASPH
Dit Panasonic-Leica objectief is speciaal ontworpen voor het Micro Four Thirds-systeem. En dan ook nog eens voor hoge prestaties bij 4K (zowel video als snelle fotoreeksen). Het objectief is geschikt voor de camera’s van Panasonic, Olympus en camcorders met een MFT-vatting. Tot op heden de enige supertelezoom in deze kwaliteits- en gebruikersklasse.
Een zoombereik van 100-400mm betekent bij een MFT-sensor omgerekend een brandpuntrange van 200-800mm kleinbeeld (35mm sensor). En dat is, met een maximale vergroting van 16 maal, nogal wat! Ideaal voor natuur, sport, actie op grotere afstand en evenementen maar ook creatieve landschaps- en portretopnamen. Met een vergrotingsfactor van 0,5 maak je aansprekende detailopnamen en close-ups. De lichtsterkte bij 200mm is met F4 nog behoorlijk. Bij de volle 400mm daalt deze tot F6.3 en daardoor wat minder geschikt voor lichtzwakke opnamesituaties.
Zoals aan de Leica constructeurs wel toevertrouwd scoort de Vario-Elmar F4-6.3 100-400mm ASPH hoog op de optische prestaties. Het optische deel is opgebouwd uit 20 elementen in 13 groepen. Een aantal daarvan is al asferisch en er is gebruik gemaakt van extra low dispersion-elementen. De negen lamellen geven het diafragma een ronde vorm, wat een prachtige achtergrondonscherpte (Bokeh) produceert. De scherpte is bij volle diafragmaopening al goed en bij een stop diafragmeren al uitstekend. Er zijn geen lichtafval of storende beeldfouten te bespeuren. Het contrast en de natuurgetrouwe kleurweergave zijn dik in orde. Er is geen zichtbare chromatische aberratie.
Bij lange brandpuntsafstanden neemt de bewegingsonscherpte door ongewenste camerabewegingen bij lagere sluitertijden al snel toe. Deze Panasonic supertelezoom bestrijdt dat geheel met Power Optical Image Stabilisation. In de praktijk gaat dat om meerassige (maximaal 5) beeldstabilisatie in zowel het objectief zelf als de Panasonic camerabody. Dat opent een geheel nieuwe dimensie met het uit de hand op supertele schieten op lage sluitertijden. Heel geschikt voor de opnames bij matig licht.

Relatief geringe afmetingen
Het eerste dat aan de uitvoering van dit objectief opvalt, zijn de relatief geringe afmetingen (171 x 83mm). Geen enorme zware kolos (slechts 985 gram) doch eigenlijk een objectieftubus die niet groter is dan een 35-150 mm bij kleinbeeld. Ook het gewicht valt reuze mee. Dat past zonder meer op de doorsnee MFT-body bij de systeemcamera’s van Panasonic en Olympus. Bij een echt kleine body is er natuurlijk wel (enige) disbalans. Een aparte statiefaansluiting maakt een gebalanceerde bevestiging op een driepoot mogelijk. Ook is er een geïntegreerde uitschuifbare zonnekap.
Er zijn handige knoppen voor Focus Limiting, Power O.I.S. en handmatig scherpstellen. Ook bij het verdraaien van het objectief blijven deze knoppen goed bereikbaar.
Voor de inzet bij UHD (4K) video zijn heel interessant de optische optimalisatie voor kleur en contrast plus de snelle en nauwkeurige 240 fps AF-motor. Het objectief is tevens in staat om vrijwel geruisloos op te nemen zonder dat het onderwerp verstoord raakt.  Bij de 4K fotofunctie schiet je op 30 beelden per seconde. Dan zitten de juiste compositie en scherpte er altijd wel tussen.

Tamron SP 150-600mm F5-6.3 Di VC USD
Deze supertelezoom stamt uit de Tamron Super Performance (SP)-lijn. Dat zijn objectieven die ver boven het gemiddelde van collegalenzen in dezelfde prijs- en gebruiksklasse bivakkeren. Het zoombereik van deze supertelelens is 150-600 en dan kom je bij een APS-C-sensor rond de 240 tot 960 millimeter (35mm kleinbeeld) en dat is prima voor natuur- en sportopnamen of een creatief landschapje en lekker grote koppen bij evenementen.
Bij minder licht gaat de lichtsterkte van F5-6.3 de foto/videograaf parten spelen. Een kwestie van de lichtsterkte afwegen tegen de bouw en prijsstelling. Wie echt lichtsterk in deze categorie wil, gaat dat heel diep in de portemonnee voelen en je krijgt dan echt geen handzame superzoom meer op jouw camera!
De beeldstabilisatie (Vibration Control) voor de vattingen van Canon en Nikon doet zijn werk naar behoren. Op een hogere ISO waarde en een doorsnee sluitertijd kom je met deze Tamron 150-600mm letterlijk een heel eind. De praktijk leert dat de VC zo’n vier diafragmastoppen aan winst oplevert bij de dan te kiezen lagere sluitertijden (dus vier keer langzamer).  Je kunt de VC ook uitschakelen als deze niet nodig is. Dat kan soms de scherpstelling ten geode komen. In het Sony-model zit de OIS in de camerabody. Lekker stil fotograferen of videofilmen gaat prima met de USD (Ultrasonic Silent Drive) motor. Het scherpstellen verloopt lekker snel en accuraat. Met de zogenaamde focus-limitter (begrenzer voor het instelgebied) maakt de foto/videograaf nog meer snelheidswinst omdat het objectief dan alleen vanaf 15 meter tot oneindig scherpstelt.
Op de minder vriendelijke omstandigheden bij natuur en (water-)sport is gerekend. Een nieuw type coating (eBand), en een spatwater- en stofwerende afdichting beschermen de kostbare lenselementen. Daarnaast is de buitenzijde van de optiek bestand tegen een vet- of smeervlekje. Dat haal je er met zacht doekje of lenstissue zo weer vanaf.

Dik in orde
De optische kwaliteit van de Tamron SP 150-600mm F5-6.3 Di VC USD is dik in orde maar de scherpte neemt in de richting van 600mm net iets af. Daarvoor minimaal F8 diafragmeren. Voor deze prijsklasse gewoon goed tot zeer goed afhankelijk van de brandpuntinstelling en diafragmakeuze. De interne correctie op beeldfouten en chromatische aberratie berust op meerdere LD (lage dispersie) glaselementen en de eigen Tamron eBAND (Extended Bandwidth & Angular-Dependency) coating. Door de eBand coating zijn er weinig tot geen storende reflecties en lensflares meer zichtbaar. De Bokeh valt fraai te noemen en er is geen sprake van zichtbare vignettering.
De lenstubus maakt een robuuste indruk en heeft een ergonomische grip. Het gewicht blijft net onder de 2KG. een zonnekap en statiefgondel worden meegeleverd. Het Tamron SP 150-600mm F5-6.3 Di VC USD objectief is wat vriendelijker geprijsd dan de twee voorgaande supertelezooms. Deels om het feit dat deze lens al weer ruim twee jaar (november 2013) beschikbaar is en zij optisch net iets minder presteert. De verschillen zijn vrij marginaal. Aanbevolen voor de budgetminded foto/videograaf die toch veel waar voor zijn/haar geld wil. Ook zijn er regelmatig kortingsacties van Tamron Tevens geschikt voor zowel APS-C als Full frame-camera’s.

Tot slot…
Trek er deze lente of zomer op uit met een supertelezoom van Sigma, Panasonic of Tamron. Prachtige natuur-, landschaps-, sport & actie en creatieve opnamen vallen jou dan ten deel. Dit zowel bij foto als video.

Prijzen & Info
Sigma Sports F5-6.3 150-600 mm DG OS HSM € 1879,- (Canon, Sigma, Nikon) € 1279,- (Contemporary)
Sigma Benelux, www.sigmabenelux.nl

Panasonic Leica DG Vario-Elmar F4-6.3 100-400mm ASPH € 1695,-
Panasonic, www.panasonic.nl

Tamron SP 150-600mm F5-6.3 Di VC USD € 1299,- (Canon, Nikon, Sony)
Transcontinenta, www.transcontinental.nl

Ulco Schuurmans

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Check Also
Nieuwe editie Digital Movie 113-2017
Hij ligt een deze dagen bij onze abonnees op de deurmat en is te vinden in de kiosk ...